„Swiatlo i mrok” Natsume Sosekiego to ksiazka, która otwiera nam droge do poznania obyczajów panujacych w japonskim malzenstwie. A sa one inne od tych, które znamy z wlasnego „europejskiego podwórka”
Onobu i Tsuda wydaja sie byc calkiem normalnym mlodym malzenstwem. Jako ze sa na poczatku swej malzenskiej wedrówki, ich relacja zdaje sie miec jakies niedociagniecia w postaci chociazby niedomówien czy niedostatecznej dozy zaufania. Ich malzenskie stosunki zostaja wystawiona na próbe w momencie, gdy Tsuda musi udac sie do szpitala, aby poddac sie niegroznemu zabiegowi. Wiadomosc o koniecznosci udania sie na leczenie zbiega sie w czasie z nadejsciem listu od ojca Tsudy. Informacja w nim zawarta nie napawa optymizmem, bowiem mezczyzna odmawia pomocy materialnej Tsudy i jego zony, wlasnie teraz, gdy tego wsparcia najbardziej potrzebuja. Przyzwyczajone do calkiem wygodnego zycia malzenstwo bedzie musialo stawic czola problemom. Tym czasem okazuje sie, ze owe klopoty sa niczym w porównaniu do skrywanej przez Tsude tajemnicy.
Dlugie, aczkolwiek ciekawe dialogi stanowia okazje do poznania mentalnosci Japonczyków, dotarcia do relacji panujacych w rodzinie i poza jej granicami. Powiesc dla wytrwalych, którzy z tej podrózy z ksiazka wróca bogatsi o wiedze na temat realiów japonskiego zycia.
